صعود ایران در رتبه اعتباری

به گزارش آهن نت : تصمیم جدید گروه «بریکس» در مورد درمان رتبه اعتباری ایران، قدرت چانه‌زنی مذاکره‌کنندگان ایرانی با سازمان همکاری‌های اقتصادی و گسترش (OECD) را تقویت کرد. نشانه اولیه درمان رتبه اعتباری و گروه ریسک کشوری، در کاهش هزینه‌های جذب سرمایه دیده می‌شود. بعد از برجام، رتبه اعتباری ایران از گروه 7 به 6 دگرگون شد که همچنان جزو کشورهای با ریسک بالا محسوب می‌شود. این در حالی است که قدرت‌های نوظهور اقتصاد جهان، رتبه ایران را بین 3 تا 5 ارزیابی کرده‌اند.

رتبه اعتباری ایران نزد گروه «بریکس» در برگیرنده قدرت‌های نوظهور در اقتصاد جهانی به سررسید قبل از تحریم‌ها بازگشته است. در حالی الان رتبه اعتباری ایران در سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه (OECD) در گروه 6 قرار دارد که کشورهای «بریکس» (متشکل از برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای جنوبی) رتبه ایران را بین «3 لغایت 5» اعلام کرده‌اند. طبق تقسیم‌بندی سازمان همکاری‌های اقتصادی و گسترش (OECD)، کشورها از نظر ریسک به 7 گروه تقسیم‌بندی می‌شوند؛ به این ترتیب که گروه‌های یک و 2 کم‌ریسک‌ترین کشورها و گروه‌های 6 و 7 پرریسک‌ترین کشورها را در بر می‌گیرند. در سال 2005 میلادی، ایران در گروه 4 قرار داشت، ولی این جایگاه با فشار اغلب تحریم‌ها در سال‌های اخیر رفته رفته به گروه 7 یعنی به گروه کشورهای با ریسک بالا تنزل یافت؛ حتی در مقاطعی ایران بدون پوشش ریسک اعتباری (Off Cover) نیز محسوب می‌شد. پس از اجرای برجام، رتبه اعتباری ایران از گروه 7 به 6 تغییر کرد؛ این در حالی است که به اعتقاد کارشناسان هم الان جایگاه واقعی ایران باید در گروه 3 یا 4 باشد. در این شرایط تحلیل‌های کارشناسی حاکی از این است که خبر مراجعت رتبه اعتباری ایران به سررسید قبل از تحریم‌ها از جانب گروه «بریکس»، می‌تواند نیرو چانه‌زنی ایران را برای اینکه رتبه اعتباری ایران از نگاه OECD به 3 یا 4 شفا یابد را تقویت کند. در همین رابطه مذاکراتی با موسسه‌های اعتباری بین‌المللی اتمام شده و به آنها اعلام شده با پروا به تاب بازپرداخت ایران و جایگاه مملکت از نظر جذب فاینانس، در رتبه ایران باید تجدید نظر شود. جدیدترین خبرها حکایت از آن دارد که در نشانیدن ژانویه سنه 2018 در ارتباط با رتبه اعتباری ایران تصمیم‌گیری خواهد شد که اگر ریسک‌های غیرمترقبه و سیاسی رخ ندهد، شایستن شفا رتبه اعتباری ایران بعید از دسترس نیست.

اهمیت این موضوع از آن جهت است که اگر فرض کنیم مملکت به 300 میلیارد دلار سرمایه خارجی بیچارگی دارد، درمان گروه الی نزدیک 15 تا 20 میلیارد دلار صرفه‌جویی از بابت پوشش ریسک خواهد داشت. به عبارت سایر تغییر گروه از 6 به 4، حدود 4 تا 5 درصد در هزینه‌های پوشش ریسک کارایی دارد. اثرات بهبود رتبه اعتباری مملکت تنها به این سوژه ختم نمی‌شود. شاخص ریسک و درجه اعتبار در حکم دماسنج و جهت‌نما برای سرمایه‌گذاران را دارد؛ به‌طوری که سرمایه‌گذاران ترجیح می‌دهند به کشوری وارد شوند که ریسک اقلیت دارد. در مجموع گروه ریسک کشورها تعیین‌کننده سقف جذب سرمایه، هزینه بیمه اعتبار و فاینانس‌های بیگانه است. سالانه کمتر از 200 میلیارد دلار اعتبارات بلندمدت (فاینانس) از طرف کشورهای اعتباردهنده اعطا می‌شود که با چانه‌زنی برای درمان رتبه اعتباری ایران، باید سعی شود سهم بیشتری از این رقم به ایران تخصیص یابد.
سیدآرش شهرآئینی، معاون فنی و عضو هیات‌مدیره صندوق ضمانت صادرات ایران در این مقوله می‌گوید: کشورهایی که در سازمان همکاری‌های اقتصادی و گسترش (OECD) عضویت دارند، کشورهای مترقی اقتصادی هستند که برای هماهنگ‌سازی سیاست‌های تجاری خویش در گویه اعتبار صادراتی و نرخ‌ها، کشورها را از نظر اعتباری، رتبه‌بندی می‌کنند تا یک چشم وهمچشمی عادلانه بین این کشورها شکل گیرد. کشورهای غیرعضو OECD یعنی بریکس از دستورالعمل آنها فرمانبرداری نمی‌کنند و سیاست‌های خاص خود را دارند. بریکس (BRICS) اسم گروهی به رهبری قدرت‌های اقتصادی نوظهور است که از به هم ملحق شدن حروف اول نام انگلیسی کشورهای عضو برزیل، روسیه، هند، چین و آفریقای‌جنوبی برپایی شده ‌است؛ اعضای گروه بریکس تمامی به غیر از روسیه در رده کشورهای در حال توسعه یا اقتصادهای در حال ظهور هستند. به گفته وی، این کشورها با برخورداری از 44 درصد جمعیت جهان و در اختیار داشتن نزدیک 25 درصد فرآوری ناخالص داخلی دنیا، وزنه قابل توجهی در اقتصاد جهانی به آمار می‌روند. وی تاکید کرد: رتبه اعتباری ایران نزد کشورهای عضو بریکس، نه فقط بعد از برجام بهبود یافته، بلکه در مواردی حتی بهتر از آن شده، برای نمونه صندوق ضمانت صادرات هند (ECGC) در رتبه‌بندی 7 گروهی خود، رتبه 3 را برای ایران گزین کردن داده است. صندوق ضمانت صادرات چین (سایناشور) نیز از 9 گروهی که برای رتبه‌بندی کشورها تعیین کرده، رتبه 5 را به ایران وابستگی داده که معادل رتبه 4 از 7 گروه است؛ ضمن اینکه صندوق ضمانت صادرات روسیه یا اکسیار نیز ایران را در گروه 4 اعتباری خویش قرار داده و رتبه ایران نزد صندوق ضمانت صادرات آفریقای جنوبی (ECIC) نیز 5 از 7 است.
معاون فنی صندوق ضمانت صادرات ایران گفت: اگرچه رتبه اعتباری ایران در سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه به 6 شفا یافته، ولی در مورد سایر کشورها که بهره اثرگذاری در اقتصاد جهانی دارند نیز بهتر از این رتبه است که می‌تواند آنها را در مشورت برای جذب سرمایه با شرایط بهتر راهبری کند. شهرآئینی در ارتباط با اهمیت این رتبه‌بندی‌ها توضیح داد: نشان اولیه این رتبه‌بندی در گویه ریسک‌پذیری کشورها، در تفریق یا افزایش هزینه‌های جذب سرمایه دیده می‌شود و کشورها بر پایه آن بسته‌های تامین مالی مختلفی را به کشورهای فاینانس گیرنده ارائه می‌کنند.

عضو هیات مدیره صندوق ضمانت صادرات ایران افزود: با توجه به درمان رتبه اعتباری ایران نزد کشورهایی چون هند، روسیه، چین و حتی آفریقای‌جنوبی، ایران می‌تواند بسته‌های مالی جذاب‌تری را نسبت به اروپا از این کشورها اخذ کند. وی افزود: هزینه تامین مالی خارجی (فاینانس) دربرگیرنده سهم وام و بیمه (پوشش ریسک) است که این هزینه‌ها با پروا به نرخ ریسک کشورها متغیر است؛ هرچه ریسک کشوری پایین‌تر باشد، این هزینه‌ها نیز با نرخ کمتری برای آن محاسبه می‌شود.
شهرآئینی اظهار کرد: برای مثال کشوری که در رتبه‌بندی OECD در رتبه کم‌ریسک‌ترین مملکت قرار دارد، می‌تواند این فاینانس را با پرداخت یک‌درصد حق بیمه اخذ کند ولی اگر در رتبه 7 یعنی پرریسک‌ترین مملکت قرار گیرد، این نرخ به بالای 10 درصد می‌رسد؛ یعنی اینکه این رتبه‌بندی در هزینه برآمده از جذب سرمایه‌گذاری بیگانه نیز موثر است. این خبره پهنه تامین مالی بین‌المللی اظهار کرد: با پروا به درمان رتبه ایران نزد کشورهایی که در OECD عضویت ندارند و نیز یارانه‌ای که این کشورها برای پرداخت فاینانس به کشورهای مختلف در عقیده می‌گیرند، می‌توان گفت تامین مالی از کشورهای بریکس برای ایران کم‌هزینه‌تر است. وی روشنگری داد: برای نمونه روسیه برای پرداخت فاینانس الی 5/ 3 درصد یارانه صادراتی می‌دهد که سبب می‌شوند مجموع نرخ خرج بیمه و سهم وام فاینانس به کمتر از 3 درصد برسد. شهرآئینی پافشاری کرد: این در حالی است که با پروا به رتبه 6 ایران نزد سازمان همکاری‌های اقتصادی و توسعه، هزینه جذب فاینانس از کشورهای عضو این گروه به مراتب برای ایران بالاتر است.
عضو هیات مدیره صندوق ضمانت صادرات ایران گفت: البته در پروسه جذب فاینانس باید به این نکته پروا کرد که از کشورهایی این تامین مالی اتمام شود که از فناوری‌های جدیدتر برخوردارند تا بتوان در ساحل جذب فاینانس، صنعت کشور را نیز روزآمد کرد.





خبرگزاری آهن نت 

منبع خبر : دنیای اقتصاد